الشيخ محمد السند ( مترجم وتقرير : كاشانى )

28

شيوه هاى نوين عزادارى بدعت يا سنت ؟

هر دالى ممكن است به يكى از اين سه گونه بر مدلول خود دلالت كند : يا دلالت عقلى است يا طبعى و يا وضعى . دلالت عقلى يعنى عقل انسان با ديدن دال به مدلول منتقل مىشود به جهت ملازمه ذاتى ميان آن دو ، مانند اينكه از ديدن سنگى كه به هوا پرتاب مىشود پى به وجود پرتاب كننده آن مىبرد . دلالت طبعى يعنى طبع انسان از ديدن چيزى پى به وجود چيز ديگر مى برد ، مانند اينكه از ديدن انسانى كه خميازه مىكشد پى به خستگى او مىبرد ، يا از سرخ شدن رنگ چهره به شرمندگى ، هر چند عقلًا ميان اين دو امر تلازمى نباشد . دلالت وضعى يعنى ارتباط بين دال و مدلول وابسته به جعل و قرار داد و وضع است ، و عقل و طبع به خودى خود به اين ارتباط پى نمىبرد . مانند دلالت حروف و كلمات بر معانى خود يا برخى از علائم راهنمايى و رانندگى ، در اين قسم تا وضع و جعلى نباشد و تا انسان عالم به آن قرارداد نباشد اين دلالت صورت نمىگيرد . شعائر غالباً از نوع دلالتهاى وضعى است ، يعنى اين ارتباطى كه بين اين شعيره و مدلول آن وجود دارد در غالب معلول وضع و جعل و قرارداد است ، تا جعل نباشد انسان از طريق عقل و يا طبع پى به دلالت آن نمىبرد . مثلًا مسلمانها در جنگ بدر « يا منصور امت » را شعار خود قرار داده بودند ، اين جمله كه به معنى طلب يارى از خدا براى هلاك كفار است آن زمانى شعار مسلمانان شد كه چنين قرارى بين آنها گذاشته شد و قبل از آن دلالتى بر جبهه مسلمانان نداشت .